طب سنتی و روابط زناشویی

فعالیت جنسی موفق با تدابیر طب سنتی ایرانی

 

تالیف: دکتر میرغضنفری

تدوین: دکتر راحله حسنی

اهمیت تفاوت مزاج افراد در رابطه با فعالیت جنسی همانند جایگاه آن در دیگر مسائل بر کسی پوشیده نیست. در طب سنتی ایرانی همواره به این نکته بسیار مهم توجه می شود که انسان ها از نظر جسمی و روانی با هم متفاوت هستند که این تفاوت در قالب واژه مزاج مطرح می شود.


  افراد با مزاج گرم و سرد بر اساس دیدگاه طب سنتی:

·      خصوصيات افراد با مزاج گرم و تر (دموي مزاج‌ها)

افرادي  تنومند، هيكلي و عضلاني هستند (چاقی از جنس عضله). پایه رنگ پوست به قرمزي و سرخي تمایل دارد. اعضاي بدن، صورت و لب ها، اندام ها، انگشتان و پهناي قفسه سينه بزرگ  هستند (استخوان‌بندي درشتی دارند). پوست نرم و لطيفي دارند. احساس گرما (با لمس بدن ایشان توسط شخصی دیگر يا احساس درونی خود  فرد). عروق بزرگي دارند و از سطح پوست دست و پا به راحتی قابل رويت هستند (وریدها یا همان سیاهرگ‌ها). نبض‌هاي قوي و پری دارند (شریان ها یا همان سرخرگ ها). افرادي بذله‌گو و با روحيه معمولا شاد و بشاش هستند. خوش‌خوراك هستند، يعني به غذاهايي با غذائيت زياد مثل گوشت، نان و برنج و تنوع غذا علاقه دارند. خوش‌خواب هستند و زود به خواب مي‌روند و احتمال خروپوف در آنها بيشتر است. دفعيات بدن معمولاً رنگ يا بوي تندي داشته (مثلا عرق، ادرار، مدفوع و...) و همين‌طور كه ورودي اين افراد زياد است و پرخوري مي‌كنند، خروجي ها و مواد دفعی بدن هم زياد است. موهاي پر پشت، مشکی، ضخيم و حالت‌پذير یا فر دارند. از نظر رواني نيز افرادي شجاع، خونگرم، با روابط عمومي بالا و با صبر و حوصله زياد (انعطاف‌پذير) هستند.

 

·      خصوصيات افراد با مزاج گرم و خشك (صفراوي مزاج‌ها)

افرادي لاغر با بدن‌هاي كشيده و معمولاً بلند قد هستند. هم بدن و هم اندام‌ها حالت ظريف و مينياتوري دارد، يعني قطر انگشتان خيلي زياد نيست، لب‌ها خيلي درشت نيست. استعداد چاقي ندارند. پوست با ته رنگ زرد و گندمي دارند. افرادي فرز و تند هستند به طوری که سرعت انجام كارها در اين افراد بيشتر است و سريع‌تر هم صحبت مي‌كنند. خواب آنها نسبتاً كم است و با همان مقدار كم هم نيازشان کاملا برآورده مي‌شود. صبر و حوصله آنها زياد نيست و ممكن است زود از كوره در بروند. خيلي به گرما حساس هستند و حرارت بدنشان معمولا بالا است؛ خيلي گرمايي  بوده و زود گرمازده مي‌شوند. معمولاً حجم دفعيات آنها زياد نيست، ولي رنگ يا بوي تندي دارند. پوست خشكي دارند.

 

·      خصوصيات افراد با مزاج سرد و تر (بلغمي مزاج‌ها)

جثه‌هاي درشت دارند و چاق مي‌شوند (چاق از جنس چربي). بدن‌هايي پف‌آلوده دارند (بدن پفكي و تپل). پوست آنها به سمت سفيد است و بهترين پوست را دارند (پوست نرم، لطيف و سفيد). اعضا و جوارح آنها درشت و نرم است (به دليل رطوبت بالاي بدن). افرادي آرام، خيلي پرحوصله و خونسرد هستند و با همه افراد و عقاید می‌توانند كنار بیایند و در واقع مثال صبر هستند. افعال و كلام آرامي دارند. بدن‌شان خيلي به سردي حساس است و در زمستان و هواي سرد و رطوبتی اذيت مي‌شوند. بدن آنها معمولا سرد است (در لمس يا احساس خودشان از درون). معمولا موهاي صاف، نرم، لطيف، نازك و لخت دارند. دفعيات  بدنشان (ادرار، عروق و ...) زياد، ولي معمولا بدون بو و رنگ است، مگر اينكه مواد زائد در بدن‌ ایشان زياد شده باشد. ممكن است مرتب آبريزش چشم، بيني یا افزایش بزاق دهان یا سایر مخاطات داشته باشند. بسيار پرخواب هستند و هر چقدر مي‌خوابند باز هم احساس نياز به خواب دارند و با خستگي و سنگيني از خواب بيدار مي‌شوند. ممكن است حافظه آنها ضعيف باشد و شايد نياز باشد چند بار يك مطلب را بخوانند تا دقيق متوجه شوند. در اوايل صبح حالت منگي و سنگینی دارند (مخصوصاً در هواي سرد و زماني‌كه غذاهاي سرد زياد خورده باشند).

 

·      خصوصيات افراد با مزاج سرد و خشك (سوداوي مزاج‌ها)

افرادي لاغر با بدن‌هاي جمع و جور و حالت مينياتوري هستند. اعضا و جوارح درشتي ندارند. هر قدر غذا بخورند، استعداد چاقي ندارند. رنگ پوست به سمت تيره است و احتمال ايجاد لك‌هاي قهوه‌اي یا تيره در آنها زياد است. افرادي متفكر هستند و خيلي در مسائل عميق مي‌شوند. ممكن است افكار منفي زياد به سراغ آنها بيايد. بدبيني، بددلي، شكاكيت در اين افراد زياد است. حافظه‌اي قوي دارند. اعمال و كلام اين افراد كند و آرام، ولي دقيق است و كارهايشان را به بهترين نحو انجام مي‌دهند. بدنشان سرد و پوست‌شان خشك و زبر است. موها مجعد و خيلي پيچ و تاب و وز است. موهاي زائد در اين افراد زياد است. خواب كم و با كيفيت بد است و سخت مي‌خوابند. احتمال ديدن‌ خواب‌هاي بد در اين افراد بيشتر است.

 

به طور کلی این دیدگاه وجود دارد که افراد با مزاج گرم از نظر جنسی قوی تر و سرد مزاجان ضعیف تراند. این موضوع الزاما و به صورت کلی درست نیست. به عبارتی دیگر یعنی این طور نیست که هر فرد با مزاج گرم، از نظر میل و عملکرد جنسی قوی تر و هر شخص با مزاج سرد، ضعیف تر باشد. شاید به همین علت است که گاهی اوقات تلقی افراد از مزاج گرم و سرد، مسائل جنسی آنهاست و هنگامی که می گویند مزاج سرد شده، یعنی میل جنسی کم یا عملکرد جنسی ضعیف شده است. بر همین اساس، باور غلطی که در رابطه با عملکرد جنسی وجود دارد این است که خوردن گرمیجات (مانند پیاز، تخم مرغ، مغزیجات (فندق و پسته و غیره)، قاووت، حلوا، برشتوک و غیره)، باعث افزایش قدرت جنسی می شود. در صورتی که لزوما خوردن این مواد در همه افراد باعث بهتر شدن عملکرد جنسی نمی شود. توصیه ها حتما بایستی بر مبنای مزاج شخص باشد. تجویز اشتباه نه تنها میل و عملکرد جنسی را بهتر نمی کند، بلکه باعث افت میل جنسی شده و عوارض دیگری نیز بر شخص حادث می شود. مثلا در فردی با مزاج گرم در صورت خوردن مواد ذکر شده، نه تنها میل جنسی بهتری پیدا نمی کند، بلکه دچار زود انزالی شده و علایم دیگری از قبیل حرارت بالا و آزار دهنده بدن، جوش بدن، سردرد، عصبی شدن، سوزش ادرار و غیره نیز پدیدار می گردد.


قوه مدبره و رابطه جنسی

در طب سنتی، قدم اول در پیشگیری یا درمان یک بیماری یا مشکل، شناخت صحیح مزاج شخص و تنظیم سبک زندگی او بر اساس مزاج است. مشکلات مرتبط با مسائل جنسی و باروری نیز از این قاعده مستثنی نیستند. چندین عامل در عملکرد خوب جنسی موثر هستند که توجه به آنها ضروری به نظر می رسد؛ هدف قوه مدبره (طبیعت) بدن  به عنوان سامانه ای بسیار دقیق و هوشمند که در حکم مدیر داخلی بدن است- در درجه اول همیشه حفظ خود شخص و در الویت دوم، حفظ نسل او است. در نتیجه، طبیعت بدن، اول تلاش می کند تا خود فرد را سالم نگه دارد (عملکرد های بدن و جسم و روان خوب کار کنند) و در درجه بعدی اگر وضعیت بدنی-روانی فرد خوب و شخص سالم باشد، میل و عملکرد سالم جنسی ایجاد می شود؛ اسپرم و تخمک خوب و سالم در بدن این فرد تولید شده، امکان عملکرد مناسب جنسی و ادامه نسل فراهم می شود و قوه مدبره این امکان را به بدن این فرد حواهد داد. همه افرادی که دچار مشکل در مسائل جنسی می شوند (میل جنسی کم، کیفیت اسپرم و تخمک پایین، ضعف حین عمل جنسی، اختلال نعوظ، نرسیدن به اوج میل جنسی یا عدم بارور شدن)، همه این افراد و بدون استثناء دارای مشکلاتی در مزاج، در اخلاط بدن (مواد حاصل از هضم غذا: دم، بلغم، سودا و صفرا) و در اعتدلال بدن هستند و تا زمانی که این موارد درست نشوند، قوه مدبره به سمت مسائل بعدی نمی رود. بر اساس متون طبی، هدف از عمل جنسی، باروری و تداوم نسل است نه الزاما لذتی که در آن است. میل و لذت جنسی هدف نیست و وسیله ای است برای تمایل دو جنس مخالف برای ایجاد باروری و تداوم نسل. انجام تدابیر مربوط به طب سنتی باعث می شود هم میل جنسی و لذت افزایش یابد و هم درصد موفقیت باروری بالا رود.

 

زندگی سالم بر اساس سته ضروریه

سلامتی و سبک زندگی سالم بر 6 پایه استوار است (سته ضروریه) که عبارتند از: شرايط محيطي (فصول، اقليم‌ها، شهرها، آب و هواها و ...)، فعاليت‌هاي بدني (ورزش‌ها، ماساژ‌ها و ...)، رخدادها و رويدادهاي رواني (شادي، غم، استرس، افسردگي و ...)، خواب و بيداري، توقف و خروج مواد از بدن (احتباس و استفراغ) وخوردني‌ها و نوشيدني‌ها.

 

خوردنی ها و نوشیدنی ها:

خوراک افراد بایستی بر مبنای مزاجشان تنظیم شود؛ افراد با مزاج سرد در صورت خوردن غذاهای با مزاج سرد مانند ماست، هندوانه، سالادجات و غیره، دچار افزایش سردی و کاهش متابولیسم می شوند. در نتیجه در این افراد، بر انگیختگی برای انجام عمل جنسی انجام نمی شود و اسپرم و تخمک نیز کمتر و با کیفیت کمتر تولید می شود. از آن طرف افراد با مزاج گرم، اگر در خوردن غذاهای با مزاج گرم زیاده روی کنند مخصوصا در فصول گرم و اقلیم گرم، دچار علایم افزایش حرارت می شوند. در مردان برای تولید اسپرم درجاتی از خنکی در محل بیضه ها لازم است و به همین دلیل بیضه ها در کیسه بیضه قرار گرفته اند که از بدن کمی فاصله پیدا کنند و به آن چسبیده نباشند و حرارت بدن به آن نرسد و در نتیجه اسپرم سازی مختل نشود. پوشیدن لباس تنگ باعث به وجود آمدن اختلال در این امر می شود. به عنوان مثال آقایی را در نظر بگیرید با مزاج گرم، در فصلی گرم و اقلیم گرم، خوردن گرمیجات در این افراد باعث بالا رفتن حرارت بدن و به دنبال آن حرارت بیضه ها می شود، اسپرم سازی مختل شده (کم شدن تعداد اسپرم یا اختلال در شکل و تحرک اسپرم ها) و حتی ممکن است دچار انزال زودرس نیز بشود. چون حرارت بدن بالا است، به سرعت دچار تحریک جنسی شده و به سرعت نیز ارضاء می شود؛ لذا لذت لازم را نمی برد و نمی تواند همسرش را نیز راضی کند (به اوج لذت جنسی برساند). در باروری نیز مشکلاتی به وجود آمده و چه بسا که این عملکرد نا مناسب جنسی سبب به وجود آمدن اختلافات و مشکلات زیادی در زندگی زوجین بشود.

o     الزاما گرمیجات باعث افزایش عملکرد جنسی نمی شوند و خوردن خنکی جات هم می تواند میل جنسی را افزایش دهد.

خوردن گرمی ها برای افرادی توصیه می شود که دچار مزاج سرد هستند. برای این افراد مهم تر از خوردن گرمیجات، نخوردن سردیجات است. و یا برعکس فرد با سوء مزاج گرم باید از خوردن گرمیجات پرهیز کند و در مرجله بعدی خوراکی های با مزاج سرد استفاده کنند. در منابع طب سنتی نیز آمده است که خوردن موارد غذایی با مزاج سرد مثل هندوانه، ماست، ماهی و غیره در افراد با مزاج گرم و سوء مزاج گرم باعث افزایش و بهتر کردن میل و عملکرد جنسی می شود. فرد با مزاج گرم که در غذا خوردن اعتدال لازم را رعایت نکند (خوردن گرمیجات زیاد و نخوردن سردیجات)، مانند افراد گرمازده است که به دنبال جای خنک می گردد و اصلا به فکر رابطه جنسی هم نمی افتد و تمایل ندارد و لذا در صورت انجام رابطه جنسی، عملکرد ضعیفی خواهد داشت. در درجه اول همیشه پرهیز مهم است و در درجه بعدی خوردن غذاهای مناسب قرار دارد. خوراکی هایی مانند نخودآب، زردک (هویج ایرانی)، آبگوشت، حلیم و گوشت قرمز مخصوصا در صورت آماده شدن با پیاز مخصوصا برای افرادی با مزاج سرد مفید است.

 

اقلیم و آب و هوا

اقلیم و آب و هوا نیز تاثیر مهمی روی رابطه جنسی دارد؛ برای افراد با مزاج گرم، محیط خواب و بستر باید مقداری رو به خنکی باشد تا عملکرد جنسی بهتر شود. برعکس برای افراد با مزاج سرد، محل خواب، لباس و تخت باید رو به گرمی باشد و عملکرد جنسی بهتری را از خودش نشان دهد. در مورد زوج هایی با مزاج متفات گرم و سرد بایستی حد وسطی را رعایت بکنند و مخصوصا شرایط خانم ها باید حتما در نظر گرفته شود چون خانم ها معمولا دیرتر تحریک می شوند و دیرتر ارضا می شوند و شرایط بایستی کاملا برای آنها مناسب باشد. در اقلیم های خیلی گرمسیری و خیلی سردسیری، عملکرد جنسی افت می کند. بایستی اعتدال هم در محیط و هم در فرد برقرار باشد تا بهترین عملکرد انجام شود. در اوج گرما، سرما و یا خشکی هوا توصیه به زادآوری و عملیات جنسی نمی شود. ممکن است دلیل اینکه اوایل بهار برای جفت گیری توسط حیوانات انتخاب می شود، همین اعتدال در آب و هوا باشد.

 

خواب و بیداری

در صورتی که افراد خواب کافی و درستی نداشته باشند و در اصطلاح خسته و خوابالود باشند، عملیات جنسی (میل و عملکرد) به خوبی انجام نخواهد شد. بهتر است شام در اوایل شب خورده شود و بعد از 2-3 ساعت عملیات جنسی انجام شود. فاصله بین عمل جماع و غذا خوردن باید 2-3 ساعت باشد، چون با شکم پر بدن درگیر هضم معدی است و عمل جنسی انرژی زیادی می طلبد و بایستی غذا از معده و تا حدودی از روده رد شده باشد. در این شرایط احتمال موفقیت آمیز بودن عمل جنسی که همان باروری است نیز بیشتر خواهد شد.

 

ورزش و پاکسازی

حداقل 30-40 روز قبل از اقدام به بارداری، باید پاکسازی بدن انجام شود. روش های مختلفی برای پاکسازی وجود دارد؛ ورزش، استفاده از ملین ها، مسهل ها، فصد، حجامت و زالو که دو حیطه در سته ضروریه را در بر می گیرد: ورزش و حرکات بدنی و احتباس و استفراغ.

افرادی که ورزش می کنند پاکسازی بدنشان به خوبی انجام می شود، خونرسانی به اعضا و بدن (بیضه ها، تخمدان و رحم) خیلی بهتر انجام می شود. بنابراین لذت بالاتر در عمل جنسی و احتمال بیشتر باروری حادث می شود. باید به این نکته نیز توجه شود که زیاده روی در انجام ورزش، میل جنسی و احتمال باروری را کاهش می دهد که شامل ورزش های حرفه ای و قهرمانی می شود. افرادی که از داروهای بدنسازی استفاده می کنند، معمولا دچار اختلال در عملکرد جنسی و باروری می شوند. همچنین افرادی که از داروهای هورمونی استفاده می کنند، چراکه این داروها با مهار کردن هورمون های محرک هورمون های جنسی در مغز، باعث ناباروری و ایجاد اشکالاتی در اندام های تناسلی می شوند. بنابراین ورزش متعادل و متناسب با مزاج توصیه می شود. شخصی که ورزش نمی کند تجمع مواد زاید در بدن اتفاق می افتد، همین طور افت خونرسانی به اعضا مختلف بدن به خصوص اعضای تناسلی را داریم، در نتیجه میل و عملکرد جنسی کاهش می یابد. چنانچه ورزش به صورت بیش از حد و به حالت قهرمانی و حرفه ای انجام شود، انرژی برای فرد باقی نمی ماند. در الویت بندی، بدن الویت را به سلامت شخص و ماهیچه ها می دهد تا مسائل جنسی. همچنین توصیه شده که در روزی که ورزش یا فعالیت بدنی سنگین انجام شده بهتر است رابطه جنسی صورت نگیرد تا به بدن فشار وارد نیاید. بهتر است فاصله زمانی بین رابطه جنسی و ورزش سنگین 12تا 24 ساعت باشد (بسته به آن ورزش و شدت آن). ورزش سنگین یا فعالیت بدنی زیاد می تواند دلیلی برای ناباروری باشد. برای بارور شدن این افراد بایستی ورزش خود را متعادل کنند تا بدن بتواند انرژی خود را ذخیره کند و بتواند به مسائل جنسی نیز بپردازد و همین طور کیفیت اسپرم و تخمک خود را نیز ارتقا بخشد.

 

احتباس و استفراغ : فصد و حجامت

احتباس به نگهداری مواد مورد نیاز و خوب، درون بدن تعریف می شود. در افرادی که سابقه اسهال های طولانی مدت یا عادات ماهانه زیاد و طول کشنده، یا تعریق زیاد دارند، مواد مفید بیش اندازه از بدن دفع می شود. این افراد معمولا دچار کم خونی و ضعف می شوند و معمولا قابلیت باروری پایینی دارند. کیفیت پایین اسپرم، تعداد کم آن، تحرک کم اسپرم ها یا  عوض شدن شکل آنها به طور معمول اتفاق خواهد افتاد. در مورد خانم ها نیز یا تخمک آزاد نمی شود یا دچار اختلال در قاعدگی و یا تنبلی تخمدان می شوند. درنتیجه شخص نباید ضعف داشته باشد و احتباس درستی داشته باشد (حبس مواد مفید در بدن). افرادی که رژیم های سخت می گیرند، به خوبی غذا نمی خورند و با کمی میوه و تنقلات به هوای کاهش وزن سر می کنند، معمولا دچار اشکال در احتباس هستند و ضعف بدنی دارند. مشکل در باوری، میل جنسی و ارضا شدن نیز خواهند داشت. از آن طرف استفراغات (دفع مواد زائد از بدن از طریق مدفوع، ادرار، عادت ماهیانه و ...) باید به درستی انجام شود. تعریق به اندازه و در صورت نیاز، فصد، زالو یا حجامت با نظر پزشک انجام می شود. به عنوان مثال انجام زالودرمانی برای درمان واریکوسل لزوما مفید فایده نخواهد بود. حتما بایستی تمامی این شرایط در نظر گرفته و اجرا شود.

 

اعراض نفسانی (رخدادها و وضعیت روانی)

در کل مبحث اغراض نفسانی از اهمیت بالایی برخوردار است. استرس ها، مشغولیت های ذهنی، مشکلات خانوادگی، اضطراب، افسردگی و غیره روی میل جنسی و قدرت باروری موثر است. مشاوره درمانی در صورت لزوم بایستی انجام شود. سنبل الطیب، گل گاوزبان و اسطوخودوس در صورت برطرف شدن مشکل زمینه ای می تواند کمک کننده باشد. در بحث اختلالات جنسی یا میلی وجود ندارد یا رفتار جنسی مناسب نیست (تحریک کنندگی و دوستی و نوازش و غیره) که خود افراد باید این را بخواهند و کمک کنند به ایجاد صمیمیت (با لباس های مناسب، عطرهای تحریک کننده و رفتار و اخلاق خوب) که رعایت همه این موارد در موفقیت اعمال جنسی تاثیر دارد.

یکی از دلایل ناباروری رعایت نکردن اصولی است که در اینجا ذکر شدند. و در صورت رعایت کردن این اصول، هم میل جنسی و هم عملکرد جنسی بهتر می شود. به طور کلی علت یابی مشکل و در رفع علت کوشیدن با توجه به مزاج و اخلاط خواهد بود. اختلال نعوظ یا ناشی از ضعف است که با خوردن مقوی ها بهتر می شود و یا ناشی از امتلا و پری بدن است و خونرسانی به آلت تناسلی به درستی انجام نمی شود. وقتی بدن دچار امتلاء باشد، تمایل به خالی کردن خود دارد و در نتیجه دچار انزال زودرس می شود (در مردها و زن ها). در نتیجه افراد دچار امتلاء باید حتما پاکسازی انجام دهند تا مشکل انزال زودرس برطرف شود.

افراد دارای آلت کوچک که ممکن است دچار اختلال نعوذ نیز باشند، می توانند از روغن های موضعی مانند خراطین یا زالو (حجم دهندگی و افزایش خونرسانی آلت) یا بادام شیرین و بابونه (افزایش خونرسانی در بیضه ها) استفاده کنند.

انزال زودرس ( به علت امتلاء یا افزایش حرارت) و تحریک پذیری بیش از حد در آقایان شایع است و درد هنگام نزدیکی از مشکلات رایج در خانم ها است. خشکی یا تنگی واژن معمولا به این علت است که آن خانم به خوبی برای عمل جنسی آماده نشده و مرد زودتر از موعد عمل دخول را انجام داده است که در افراد با مزاج خشک یا یائسه بیشتر اتفاق می افتد. زن حتما باید با نوازش و رفتارهای مناسب از طرف مرد تحریک و آماده شود تا اندام های جنسی هم از نظر ترشح و هم از نظر افزایش حجم برای برقراری رابطه جنسی آماده شوند. ارضا نشدن در خانم ها نیز متداول است که معمولا به دلیل انزال زودرس مرد است یا ضعف زن یا اعراض نفسانی زیاد.

اگر تمامی موارد فوق و شش اصل ضروری ذکر شده، درست اجرا شوند و برقرار باشند، معمولا بهترین شرایط جنسی و باروری برای زوجین به وجود خواهد آمد، اما به هر میزان که این موارد، کمتر رعایت شوند، میزان اختلال هم بیشتر خواهد بود.

 



سید مهدی میرغضنفری: پزشک، دكتری تخصصی (PhD) فيزيولوژی پزشكی، پژوهشگر طب سنتی ایرانی - عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی ارتش

راحله حسنی: دکترای سیستماتیک گیاهی(PhD)، پژوهشگر طب سنتی ایرانی

فایل های پیوست
نظرات

ثبت نظرات کاربران

نظر خود را وارد نمایید
* موارد ستاره دار الزامی است